ویچین (VET) توکن بلاکچینی است که از سال ۲۰۱۵ روی ردیابی و شفافیت زنجیرهی تأمین کالاهای واقعی، از غذا و دارو تا کالای لوکس، تمرکز دارد.
ویچین (VeChain) بلاکچینی است که از سال ۲۰۱۵ روی ردیابی و شفافیت زنجیرهی تأمین کالاهای واقعی تمرکز دارد، از غذا و دارو تا کالای لوکس. VET توکن ارزشی این شبکه است و قیمت لحظهای آن در سواپولت حدود ۱٬۶۳۱ تومان است.
ویچین را سانی لو، مدیر ارشد فناوری اطلاعات پیشین شرکت لوییویتون چین، در سال ۲۰۱۵ بنیانگذاری کرد. ایدهی اصلی پروژه از یک مشکل واقعی تجاری آمد: چطور میتوان مسیر یک کالا از تولید تا دست مصرفکننده را طوری ثبت کرد که هیچ طرفی نتواند آن را دستکاری کند؟ راهحل ویچین ترکیب حسگرهای اینترنت اشیا و کد QR با یک بلاکچین عمومی است: هر مرحلهی تولید، حمل و نگهداری یک کالا (مثلاً دما و رطوبت طی حملونقل، یا اصالت یک قطعه خودرو) روی زنجیره ثبت میشود و مصرفکننده یا شریک تجاری میتواند با اسکن کد محصول، کل مسیر را شفاف ببیند.
از نظر فنی، ویچینتور (VeChainThor) زنجیرهی اصلی ویچین است و تا سال ۲۰۲۵ بر پایهی اجماع اثبات اقتدار (Proof of Authority) اداره میشد: ۱۰۱ گرهی اقتدار که هویتشان از قبل احراز و تأیید شده بود (از جمله با همکاری مؤسسات حسابرسی مثل PwC و DNV)، بلاکها را تولید و تراکنشها را تأیید میکردند. در ژوئیهی ۲۰۲۵، ویچین با ارتقای بزرگی موسوم به «رنسانس» این مدل را به سمت اجماع مبتنی بر استیکینگ حرکت داد؛ اعتبارسنجها و مشارکتکنندگان اکنون با قفلکردن VET در قالب NFTهای استیکینگ، در تولید بلاک سهیم میشوند.
مهمترین نکتهای که دربارهی ویچین باید دانست، مدل دوتوکنی آن است. VET دارایی اصلی و انتقالدهندهی ارزش شبکه است؛ نگهداری VET، خودبهخود VTHO تولید میکند. VTHO توکن گاز شبکه است و برای پرداخت کارمزد تراکنشها و اجرای قراردادهای هوشمند به کار میرود. هدف این جداسازی، پایدارنگهداشتن هزینهی تراکنش برای شرکتهای تجاری است: چون کارمزد با VTHO پرداخت میشود نه VET، نوسان قیمت VET مستقیماً هزینهی عملیاتی روزمرهی شرکایی که از ویچین برای زنجیرهی تأمین خود استفاده میکنند را بههم نمیریزد. پیش از ارتقای رنسانس در ۲۰۲۵، VTHO با نرخی ثابت و صرفاً از نگهداری VET تولید میشد؛ پس از این ارتقا، تولید VTHO به میزان VET استیکشده گره خورد و همهی کارمزدهای پایهی تراکنش بهطور کامل سوزانده میشوند؛ تغییری که فشار تورمی VTHO را کاهش داد.
بخش قابلتوجهی از تمرکز ویچین روی مشتریان سازمانی و نه صرفاً کاربران خرد رمزارز است. برخی از همکاریهای شناختهشدهی ویچین که بهطور عمومی مستند شدهاند:
این همکاریها ویچین را از بسیاری آلتکوینهای صرفاً سفتهبازانه متمایز میکند، چون نشان میدهد شبکه حداقل در برخی موارد مستند، در جریان کسبوکار واقعی استفاده شده است.
شاخصهای زندهی بازار VET:
قیمت تومانی VET مستقیماً تعیین نمیشود، بلکه از ضرب قیمت جهانی آن به دلار در نرخ روز تتر (USDT) به تومان به دست میآید. بنابراین قیمت VET در ایران هم از نوسان جهانی خود توکن اثر میگیرد و هم از تغییر نرخ تتر-تومان در بازار داخلی؛ گاهی حتی با ثابتماندن قیمت جهانی، بالارفتن نرخ تتر باعث رشد قیمت تومانی آن میشود.
میزان استیکینگ VET پس از ارتقای رنسانس که مستقیماً روی عرضهی VTHO و انگیزهی نگهداری بلندمدت VET اثر میگذارد، اعلام یا گسترش همکاریهای سازمانی تازه با شرکتهای واقعی، رقابت با دیگر بلاکچینهای متمرکز بر زنجیرهی تأمین و شناسایی کالا، و روند کلی بازار رمزارز از عوامل اصلیاند. برای خریدار ایرانی، نرخ روزانهی تتر به تومان هم مستقیماً روی قیمت تومانی VET اثر میگذارد.
ویچین بلاکچینی است که از سال ۲۰۱۵ روی ردیابی و شفافیت زنجیرهی تأمین کالاهای واقعی تمرکز دارد، از غذا و دارو تا کالای لوکس. VET دارایی اصلی و انتقالدهندهی ارزش این شبکه است.
قیمت لحظهای هر VET هماکنون حدود ۱٬۶۳۱ تومان (معادل ۰٫۰۰۷۲۹۶ دلار) است و ارزش بازار آن به حدود ۶۲۹٬۲۳۲٬۷۰۴ دلار میرسد. این نرخ در سواپولت لحظهای بهروزرسانی میشود و پیش از تأیید خرید، قیمت نهایی نمایش داده میشود.
قیمت تومانی VET از ضرب قیمت جهانی آن به دلار در نرخ روز تتر به تومان به دست میآید. به همین دلیل هم نوسان جهانی VET و هم تغییر نرخ تتر-تومان بر قیمت تومانی آن اثر میگذارد.
VET دارایی اصلی و انتقالدهندهی ارزش شبکهی ویچین است. VTHO توکن گاز شبکه است که کارمزد تراکنشها و اجرای قراردادهای هوشمند با آن پرداخت میشود و از نگهداری یا استیککردن VET تولید میشود. هدف این جداسازی، پایدارنگهداشتن هزینهی تراکنش برای شرکای تجاری است.
بله، برخی از این همکاریها بهطور عمومی مستند شدهاند؛ از جمله همکاری با والمارت چین برای ردیابی مسیر محصولات غذایی، با DNV برای ردیابی اصالت کالاهای لوکس، و با PwC در زمینهی حسابرسی گرههای اقتدار شبکه.
ویچین تا ۲۰۲۵ از اجماع اثبات اقتدار با ۱۰۱ گرهی از پیشاحرازشده استفاده میکرد. در ژوئیهی ۲۰۲۵ با ارتقای «رنسانس»، شبکه به سمت اجماع مبتنی بر استیکینگ VET حرکت کرد که در آن اعتبارسنجها با قفلکردن VET در تولید بلاک سهیم میشوند.
